Thuật ngữ "GPS" đã quá quen thuộc với người dùng smartphome bởi sự đóng góp vào vai trò quan trọng của nó trong các công cụ quen thuộc như Google Maps và Waze.

GPS chỉ là một trong các hệ thống vệ tinh định vị toàn cầu (GNSS). Trong khi GPS do quân đội Mỹ sở hữu và vận hành, các quốc gia khác đều có các hệ thống định vị riêng để phục vụ cho mục đích dân sự, quân sự, quốc phòng an ninh. Chẳng hạn, Liên minh châu Âu (EU) sử dụng hệ thống Galileo, Nga có GLONASS, Nhật Bản phát triển QZSS, hay còn gọi là Michibiki.

Để tự chủ về mặt công nghệ, BeiDou của Trung Quốc đã gây tiếng vang lớn trên toàn thế giới. Giống như GPS, BeiDou là hệ thống định vị GPS vận hành bởi chính phủ Trung Quốc, thông tin kỹ thuật vẫn là yếu tố bảo mật cấp quốc gia. Bắt nguồn từ dự án nhỏ từ năm 2000 trước khi phủ sóng toàn cầu vào năm 2020, BeiDou đã là một sự thay thế cho hệ thống định vị GPS và vượt qua nhiều quốc gia trong việc ứng dụng vào công tác định vị.

Tham vọng vượt GPS hay chỉ là bổ sung?

BeiDou không chỉ hoạt động trong việc định vị cá nhân mà còn được chính phủ áp dụng cho hoạt động quân sự của Trung Quốc, đặc biệt hệ thống dẫn đường, tên lửa hành trình. Hệ thống này là công cụ quan trọng việc giám sát và ứng phó với thiên tai. Ở mặt chiến lược, BeiDou đã vượt trội hơn GPS ở nhiều khía cạnh, bao gồm số lượng vệ tinh và độ chính xác.

Trung Quốc xây BeiDou để tự chủ công nghệ GPS toàn cầu


Số liệu gần nhất trong năm 2023, BeiDou đã có 56 vệ tinh trên quỹ đạo, vượt xa con số 31 vệ tinh của GPS. Vận hành 120 trạm mặt đất, so với chỉ 11 trạm của GPS, cho phép dữ liệu định vị được thu thập chính xác hơn gấp 10 lần. Trong khi đó, Mỹ đang tiến hành nâng cấp hệ thống GPS III, tuy nhiên vẫn còn thua xa BeiDou về nhiều mặt.

Sự tăng tốc nhanh chóng của BeiDou đã rơi vào tầm ngắm của chính phủ Mỹ, đặc biệt trong bối cảnh các công nghệ hàng đầu thế giới đều rơi vào tay với Trung Quốc. Một bản ghi nhớ năm 2023 từ cựu Đô đốc Lực lượng bảo vệ bờ biển Mỹ Thad Allen chỉ ra rằng "khả năng của GPS của Mỹ sản xuất đã tụt hậu đáng kể so với hệ thống BeiDou của Trung Quốc".